Bài 16. Từ thông. Hiện tượng cảm ứng điện từ

Mục tiêu bài học

• Định nghĩa được từ thông và đơn vị weber.
• Thực hiện thí nghiệm về hiện tượng cảm ứng điện từ.
• Vận dụng định luật Faraday và định luật Lenz.

Khái niệm chính

Từ thông

Đại lượng đo số đường sức từ qua một diện tích.

Cảm ứng điện từ

Hiện tượng xuất hiện suất điện động cảm ứng khi từ thông qua mạch kín biến thiên.

Định luật Lenz

Dòng cảm ứng có chiều sao cho từ trường của nó chống lại sự biến thiên từ thông.

Dòng Foucault

Dòng cảm ứng xuất hiện trong khối kim loại đặt trong từ trường biến thiên.

Công thức

• $\Phi = BS\cos\alpha$

  Từ thông qua diện tích phẳng.

  • $\Phi$từ thông(Wb)
  • $B$cảm ứng từ(T)
  • $S$diện tích($\mathrm{m^2}$)
  • $\alpha$góc giữa pháp tuyến và vectơ B(rad)

• $e_c = -\dfrac{\Delta\Phi}{\Delta t}$

  Định luật Faraday (dấu trừ thể hiện định luật Lenz).

  • $e_c$suất điện động cảm ứng(V)
  • $\Delta\Phi$độ biến thiên từ thông(Wb)
  • $\Delta t$thời gian biến thiên(s)

Thí nghiệm

• Nam châm và cuộn dây

  Học sinh thực hành

  Mục đích: Phát hiện dòng điện cảm ứng.

  Đưa nam châm lại gần hoặc ra xa cuộn dây, kim điện kế lệch theo hai chiều ngược nhau; đứng yên thì không lệch.

  Dụng cụ: Cuộn dây, Nam châm thẳng, Điện kế